Slippage nedir
Slippage, bir emir vermeyi düşündüğünüz fiyat ile emrin gerçekte gerçekleştiği fiyat arasındaki fark. Ekranda hisseyi 100 liradan görürsünüz, piyasa emri verirsiniz, ama emir 100,50’den gerçekleşir. Bu 0,50 fark, slippage.
Slippage birkaç sebepten oluşur. Fiyatlar sürekli hareket ediyor; emri verdiğiniz an ile gerçekleştiği an arasında fiyat değişebilir. Ayrıca ekranda gördüğünüz fiyat, sadece küçük bir miktar için geçerli olabilir; daha fazla almak istediğinizde, biraz daha yüksek fiyatlardaki satıcılara ulaşmanız gerekir. Bu, bizi piyasa etkisine götürür.
Piyasa etkisi nedir
Piyasa etkisi, kendi işleminizin fiyatı hareket ettirmesi. Bir hissede belli bir fiyattan sınırlı miktarda satıcı vardır. Küçük bir alım, o fiyattan karşılanır. Ama büyük bir alım, o fiyattaki tüm satıcıları tüketir ve daha yüksek fiyatlardaki satıcılara ulaşmanız gerekir. Yani kendi alımınız, fiyatı yukarı iter. Satarken tersi: büyük satış, fiyatı aşağı iter.
Sonuç: ne kadar büyük işlem yaparsanız, ortalama fiyatınız o kadar kötüleşir. İlk hisseleri iyi fiyattan alırsınız, ama emir büyüdükçe her ek hisse daha pahalıya gelir. Bu, büyük hesaplar için önemli bir maliyet ve tümüyle gizlidir.
Likidite belirleyicidir
Hem slippage hem piyasa etkisi, doğrudan likiditeye bağlı. Likit bir hissede (çok işlem gören, geniş alıcı-satıcı havuzu olan), her fiyat seviyesinde bol miktarda karşı taraf vardır. Büyük bir emir bile fiyatı az hareket ettirir. Slippage küçüktür.
İllikit bir hissede (az işlem gören, ince havuzlu), her fiyat seviyesinde az karşı taraf vardır. Küçük bir emir bile fiyatı hareket ettirebilir. Slippage ve piyasa etkisi büyüktür. Bu yüzden illikit hisselerde işlem, göründüğünden çok daha pahalı olabilir: kağıt üzerindeki fiyat, gerçekte işlem yapabileceğiniz fiyat değildir.
Nasıl azaltılır
Slippage ve piyasa etkisini azaltmanın somut yolları var.
Limit emri kullanın: Piyasa emri, hangi fiyattan gerçekleşeceğini garantilemez ve slippage’e açıktır. Limit emri, en fazla ne ödeyeceğinizi belirler ve sizi kötü fiyatlardan korur. Özellikle illikit hisselerde ve oynak anlarda kritik.
İşlemi bölün: Büyük bir emri tek seferde vermek yerine, parçalara bölüp zamana yaymak, piyasa etkisini azaltır. Her parça, fiyatı daha az hareket ettirir. Bu, kademeli alımın bir başka faydası.
Likit hisseleri tercih edin: Slippage’in en büyük belirleyicisi likidite. Likit hisselerde işlem, gizli maliyetleri en aza indirir.
İşlem büyüklüğünü hacme oranlayın: Alacağınız miktar, hissenin günlük hacminin küçük bir kısmı olmalı. Hacmin büyük bir kısmını tek seferde almaya çalışmak, fiyatı kaçınılmaz olarak bozar.
Küçük yatırımcının avantajı
İlginç bir gerçek: slippage ve piyasa etkisi, esas olarak büyük hesapların sorunu. Küçük bir yatırımcı, çoğu hissede fiyatı bozmadan işlem yapabilir, çünkü işlemleri hacme göre küçüktür. Bu, küçük hesabın gizli bir avantajı: büyük fonların giremediği hisselerde bile, minimum piyasa etkisiyle işlem yapabilir. Ama bu avantaj bile, en illikit hisselerde kaybolur; orada küçük bir alım bile fiyatı hareket ettirebilir. Kendi işlem büyüklüğünüzü hissenin likiditesiyle kıyaslamak, her ölçekte geçerli bir disiplin.
Sıradaki
Sıradaki yazıda likit olmayan hissede işlem yapmayı ele alıyoruz. Az işlem gören hisselerde giriş ve çıkışın kendine has zorluklarını ve nasıl yönetileceğini.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.