Temel yorum
Bir katsayı şunu söyler: açıklayıcı değişken bir birim arttığında, bağımlı değişken katsayı kadar değişir. Diğer her şey sabitken.
İşaret yönü verir: pozitif katsayı birlikte artışı, negatif ters ilişkiyi gösterir.
Büyüklük ise etkinin gücünü verir. Ama büyüklüğü yorumlamak, değişkenin biriminmi bilmeden mümkün değil.
Birim meselesi
Katsayının büyüklüğü, değişkenin ölçeğine bağlı.
Volatiliteyi ondalık (0,30) olarak mı yoksa yüzde (30) olarak mı ölçtüğünüze göre katsayı yüz kat değişir. Sayı büyük ya da küçük görünebilir ama anlamı aynı.
Bu yüzden katsayının ham büyüklüğüne bakıp “küçük, önemsiz” ya da “büyük, önemli” demek yanlış. Önce değişkenin biriminin ne olduğunu anlamak gerekiyor.
Standartlaştırılmış katsayı
Bu sorunu çözmek için standartlaştırılmış katsayılar kullanılır.
Değişkenler standart sapmalarına bölünürse, katsayılar karşılaştırılabilir hale gelir. Artık her katsayı “bu değişken bir standart sapma arttığında getiri kaç standart sapma değişir” anlamına gelir.
Bu, farklı birimlerdeki değişkenlerin etkisini karşılaştırmanın tek dürüst yolu. Bir makale standartlaştırılmış katsayı veriyorsa, hangi değişkenin daha güçlü olduğunu doğrudan görebilirsiniz.
İşaret teoriye uygun mu
Katsayının işaretini gördüğünüzde, teorinin ne beklediğiyle karşılaştırın.
Düşük volatilitenin getiriyi artırdığını biliyorsak, volatilite katsayısı negatif çıkmalı. Pozitif çıkıyorsa, ya teori yanlış ya da bir sorun var.
Beklenmedik işaret genelde çoklu doğrusallığın belirtisi. Birbirine benzeyen iki değişken varsa, katsayılar kararsızlaşır ve biri teorinin tersi işaret alabilir.
Yani beklenmedik bir işaret gördüğünüzde, bunu bir keşif olarak değil, bir uyarı işareti olarak okuyun.
Ekonomik yorumu
Katsayıyı somut bir dile çevirin.
“Volatilite bir standart sapma artınca sonraki ay getirisi şu kadar düşüyor” cümlesini, portföy diline çevirin. Bu fark, işlem maliyetini karşılıyor mu? Bir strateji kurmaya yeter mi?
İstatistiksel anlamlılık yazımızda gördüğümüz gibi, anlamlı bir katsayı önemsiz büyüklükte olabilir. İşaret ve anlamlılık yeterli değil, büyüklüğü de yorumlamak gerekiyor.
Nasıl okumalı
Bir katsayı gördüğünüzde sırayla şunları yapın.
Değişkenin biriminin ne olduğunu bulun, yoksa büyüklüğü yorumlayamazsınız.
İşaret teorinin beklediği yönde mi? Değilse çoklu doğrusallıktan şüphelenin.
Standartlaştırılmış katsayı varsa, farklı değişkenlerin gücünü karşılaştırın.
Ve katsayıyı somut bir portföy etkisine çevirin. Asıl anlam orada.
Sıradaki
Sıradaki yazıda standart hata türlerini daha yakından ele alıyoruz. Robust, kümelenmiş ve Newey-West arasındaki farkın neden sonucu değiştirdiğini göreceğiz.
Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.