Wiki›Analiz Modelleri
Dört Faktör Pusulası
Dört Faktör Pusulası her hisseye dört soru sorar: ne kadar sakin, son bir yılın zirvesine ne kadar yakın, endeks düşünce ne kadar sürükleniyor ve işini ne kadar kârlı yapıyor. Cevapları tek puanda toplar ve her ay puanı en yüksek hisselerden bir sepet kurar.
Tek bir ölçüye dayanan seçim, o ölçünün kör noktasını da devralır. Dört Faktör Pusulası üç fiyat ölçüsünü (oynaklık, 52 hafta zirveye yakınlık, beta) bir bilanço ölçüsüyle (brüt kârlılık) birleştirir; her biri ötekinin eksiğini kapatsın diye.
Sayfada ne var
Üstteki Evren, Sepet ve Süre seçicileri hazır sonuçlar arasında geçiş yapar. Sekmeler:
- Öneriler: Güncel Öneriler tablosu bugünün kesitinde puanı en yüksek hisseleri sıralar: Skor, yıllık Oynaklık, Beta, Brüt Kâr (brüt kârın toplam varlıklara oranı), Hacim (mn TL) ve Fiyat.
- Performans: Portföy Getirisi, XU100 Getirisi, XU100 Farkı ve CAGR göstergeleri, birikimli getiri eğrisi ve Hareketli Sharpe, Aylık Getiri, Zirveden Düşüş grafikleri.
- Geçmiş Kararlar: Aylık Seçim Geçmişi her ay seçilen hisseleri, sepetin ortalama skorunu ve hisse sayısını o ayın model ve XU100 getirisiyle birlikte listeler.
- Model Açıklaması: yöntemin anlatımı ve puanın taranan hisseleri ne kadar doğru sıraladığını gösteren Ölçüm Özeti tablosu.
Ayarlar
Parametre Değiştir penceresinde Çalıştırılacak Hisse Evreni seçicisinin altında iki bölüm vardır. FAKTÖR AĞIRLIKLARI bölümünde Düşük oynaklık, 52 hafta zirveye yakınlık, Düşük beta ve Brüt kârlılık (kalite) kaydırıcıları, Oynaklık penceresi (gün) ve Büyüklük nötr seçim (önerilen) kutusu; SEÇİM KURALI bölümünde Sepet Büyüklüğü (Hisse), Sığ Hisse Eleme (Alt %), İşlem Maliyeti (%) ve Test Aralığı bulunur. Hesap Yeniden Hesapla ile başlar.
Nasıl kullanılır
- Bir öneriyi anlamak: Güncel Öneriler’de hissenin Beta ve Brüt Kâr değeri, puanın fiyat sakinliğinden mi yoksa işin kalitesinden mi geldiğini gösterir.
- Yalnız fiyata bakan sürüm: Brüt kârlılık ağırlığı sıfıra çekilip Yeniden Hesapla’ya basılır; bu durumda banka ve sigorta şirketleri de taramaya döner.
- Endeks düşüşüne duyarlılık: Düşük beta ağırlığı artırıldığında sepet, endeksle birlikte daha az hareket eden hisselere kayar.
Dikkat
- Kârlılık ağırlığı sıfırdan büyükken banka ve sigorta şirketleri taramaya girmez; gelir tablolarında satışların maliyeti satırı yoktur ve brüt kârlılık onlar için tanımsızdır.
- Brüt kârlılık sektörden sektöre doğal olarak farklıdır; yüksek marjlı sektörlerin şirketleri bu ayakta avantajlıdır.
- Bilanço, dönem sonundan 75 gün sonra hesaba girer. Erken açıklayan şirketin yeni rakamı modele açıklama gününden geç yansır.
- Düşen aylarda endeksten az kaybetmek, en derin geri çekilmenin de endeksten sığ olacağı anlamına gelmez.
Derinlemesine
Dört ölçü
Oynaklık son 90 işlem gününün günlük getirilerinin standart sapmasıdır; günlerinin yarısından fazlasında fiyatı değişmeyen ya da neredeyse hiç oynamayan hisse ölçülmez. Zirveye yakınlık bugünkü fiyatın son 252 işlem günündeki en yüksek fiyata oranıdır. Beta, hissenin son 252 günlük getirilerinin BIST 100 ile kovaryansının endeksin varyansına oranıdır. Brüt kârlılık son 12 ayın hasılatından satışların maliyeti düşülerek bulunan brüt kârın toplam varlıklara bölünmesiyle hesaplanır; böylece büyük ve küçük şirket aynı ölçekte kıyaslanır.
Puan nasıl birleşir
Dört ölçünün her biri o ayın kesitinde standartlaştırılır (ortalamadan sapmanın standart sapmaya oranı). Oynaklık ve betada düşük değer yüksek puan alır. Puan bu dört değerin ağırlıklı toplamıdır; varsayılan ağırlıklar oynaklık ve zirve için yüzde 30’ar, beta ve brüt kârlılık için yüzde 20’şerdir. Büyüklük nötr seçim açıkken puan, işlem hacminin logaritmasıyla açıklanabilen kısmından arındırılır; büyük şirketlerin doğal sakinlik avantajı böylece silinir.
Sepet ve geçmiş test
Her ayın başında karar günü tavanda kilitli olan ve işlem hacmi o ayın en düşük yüzde 20’lik diliminde kalan hisseler elenir; kalanlardan puanı en yüksek N hisse eşit ağırlıkla bir ay tutulur. Model yalnız alım yönlüdür. Sepete yeni giren hisselerin payı oranında işlem maliyeti (varsayılan yüzde 0,2) düşülür. Geçmiş test bir kez hesaplanıp sabitlenir; öneri listesi her hafta yeniden hesaplanır, kapanan ayın getirisi eğrinin ucuna eklenir. Skor için en az bir yıllık fiyat ve iki yıllık bilanço geçmişi gerekir.
Bu içerik yatırım tavsiyesi değildir; eğitim ve bilgilendirme amaçlıdır.