Wiki›Analiz Modelleri
Bilanço Sürprizi
Bilanço Sürprizi, beklenenden iyi bilanço açıklayan şirketlerde fiyatın haftalarca aynı yöne sürüklenmesini yakalamaya çalışan modeldir. Yalnız yakın zamanda bilanço açıklamış hisseler yarışır; kâr ve satış sürprizi en yüksek olanlardan her ay sepet kurulur.
Şirket beklenenden iyi bir bilanço açıkladığında fiyat bu haberi çoğu zaman bir günde sindirmez; sonraki haftalarda aynı yönde sürüklenmeye devam edebilir. Bilanço Sürprizi bu sürüklenmeyi hedefler. Diğer modellerden farklı olarak bütün evreni puanlamaz: önce bilançosu taze olan hisseleri seçer, sonra onları sıralar.
Sayfada ne var
Üstteki Evren, Sepet ve Süre seçicileri hazır sonuçlar arasında geçiş yapar. Sekmeler:
- Öneriler: Güncel Öneriler tablosu yarışa giren hisseleri skora göre sıralar: Skor, Kâr Sürprizi, Satış Sürprizi, sürprizin geldiği bilanço Dönem’i, modelin varsaydığı Açıklanma tarihi, net kârın yıllık Kâr Değişimi, net kâr Marj’ı, Hacim (mn TL) ve Fiyat. Taze bilançosu olan hisse kalmadığında tablonun yerinde bunu anlatan bir not çıkar.
- Performans: Portföy Getirisi, XU100 Getirisi, XU100 Farkı ve CAGR göstergeleri, birikimli getiri eğrisi ve Hareketli Sharpe, Aylık Getiri, Zirveden Düşüş grafikleri.
- Geçmiş Kararlar: Aylık Seçim Geçmişi her ay seçilen hisseleri o ayın model ve XU100 getirisiyle birlikte listeler. Sepet kurulamayan ayda hisse yerine XU100 yazar.
- Model Açıklaması: yöntemin anlatımı ve Ölçüm Özeti tablosu.
Ayarlar
Parametre Değiştir penceresinde Çalıştırılacak Hisse Evreni seçicisinin altında iki bölüm vardır. SÜRPRİZ VE SÜRÜKLENME: Taze açıklama penceresi (gün), Bilanço açıklama gecikmesi (gün), En düşük sürpriz eşiği ve Momentum katkısı (çarpan) kaydırıcıları ile Kalite ağırlığı (düşük marjlı sürprizi bastır) ve Kesit içinde standartlaştır kutuları. SEÇİM KURALI: Sepet Büyüklüğü (Hisse), Pozisyon ağırlığı (Eşit ağırlık ya da Skora orantılı), Sığ Hisse Eleme (Alt %), İşlem Maliyeti (%) ve Test Aralığı. Hesap Yeniden Hesapla ile başlar.
Nasıl kullanılır
- Sürprizin kaynağını görmek: Güncel Öneriler’de Kâr Sürprizi ile Satış Sürprizi birlikte okunur; satış tarafı da güçlüyse kârdaki artış tek seferlik bir kalemden çok işin büyümesine dayanır.
- Yalnız bilançoya bakmak: Momentum katkısı sıfıra çekilip Yeniden Hesapla’ya basılır; skor fiyat hareketinden bağımsız hale gelir.
- Daha dar sürüklenme penceresi: Taze açıklama penceresi kısaltılırsa yalnız çok yeni bilançolar yarışır; 92 günün altında iki bilanço dönemi arasında boşluk oluşur ve model o aylarda sepet yerine endeksi tutar.
Dikkat
- Açıklanma tarihi gerçek KAP bildirim tarihi değil, dönem sonuna eklenen sabit gecikmedir (varsayılan 75 gün). Erken açıklayan şirkette sürüklenmenin ilk günleri modelin dışında kalabilir.
- “Sürpriz” analist beklentisine göre değil, şirketin kendi geçmiş kâr değişimlerine göre ölçülür.
- Bütün şirketler için aynı gecikme varsayıldığından yeni bir bilanço dönemi pencereye girdiği ay sepet topluca değişebilir.
- Para birimini ya da ölçeğini değiştiren şirkette yıllık karşılaştırma bozulabilir.
Derinlemesine
Kavramın arkası
Bilanço sonrası sürüklenme, finans araştırmalarında en eski ve en çok tekrarlanan bulgulardan biridir: olumlu sürprizin ardından fiyat haftalarca yukarı, olumsuz sürprizin ardından aşağı kayma eğilimindedir. Klasik çalışmalar sürprizi analist beklentisine göre ölçer; bu model beklenti verisi yerine şirketin kendi geçmişini kullanır.
Sürpriz ve skor
Net kâr ve satışlar bir önceki yılın aynı dönemiyle kıyaslanır; yıl içi rakamlar iki tarafta da birikimli olduğu için kıyas tutarlıdır. Her yıllık değişim, şirketin yalnız o döneme kadarki geçmiş değişimlerinin standart sapmasına bölünür ve eksi 5 ile artı 5 arasına sınırlanır.
İvme, bu dönemin kâr sürprizinden önceki dönemin kâr sürprizinin çıkarılmasıyla bulunur. Kalite ağırlığı açıkken sürpriz, net kâr marjının üç katıyla (0,2 ile 1 arasına sınırlı) çarpılır; düşük marjlı şirketin sürprizi bastırılır. Momentum katkısı varsayılan 0,5 iken skor ayrıca 1 artı katkı çarpı son 126 işlem gününün getirisiyle çarpılır; getiri eksi yüzde 50 ile artı yüzde 150 arasına kırpılır.
Uygunluk kapısı ve sepet
Her ayın başında, dönem sonu artı gecikme ile bulunan açıklanma tarihi son 100 gün (varsayılan pencere) içinde kalan hisseler yarışır. Karar günü tavanda kilitli olanlar ve işlem hacmi en düşük yüzde 20’lik dilimdekiler elenir. Sürprizi eşiğin üstündeki hisselerden skoru en yüksek N tanesi bir ay tutulur; ağırlıklar eşit ya da skorla orantılıdır ve hiçbir zaman eksiye düşmez. Yarışa üçten az hisse kalan ayda sepet kurulmaz, portföy o ay endeksi tutar. Sepete yeni giren hisselerin payı oranında işlem maliyeti (varsayılan yüzde 0,2) düşülür. Geçmiş test bir kez hesaplanıp sabitlenir; öneri listesi her hafta yeniden hesaplanır, kapanan ayın getirisi eğrinin ucuna eklenir.
Bu içerik yatırım tavsiyesi değildir; eğitim ve bilgilendirme amaçlıdır.